Liham Para Kay Rizal

Pinakamamahal naming Rizal,

            Isang malaking pribiliheyo na makapagbigay sayo ng mensahe hinggil sa aking kuro-kuro at paniniwala. Bilang kabataan at iskolar ng bayan, batid ko at sariwa pa sa aking isipan ang kataga mong “Ang Kabataan ang Pag-asa ng Bayan”, na siya namang naging lakas-loob at inspirasyon ko sa kabila ng hirap hindi lamang sa pag-aaral ngunit sa pakikibaka sa buhay. Wala akong karapatan na ipaalam sayo ang hinaing na ito sapagkat sa aking pagbabalik-tanaw sa nangyari noong Ika-19 dantaon, ang nakalipas na yaon ay puno ng kasakitan, pagmamalabis at pang-aalipin. Hindi ko man nasilayan ang mga ito, nakita ko ang pagbabagong naidulot mo sa pagbangon ng ating Inang Bayan at ang mithiing ‘kalayaan’ laban sa mapang-abusong Espanya. Hindi ko sukat akalain na ito rin ang nagbunsad sa akin bilang Pilipino na mas hangaan ka hindi bilang pambansang bayani ngunit bilang Pilipino na nagsumikap at nanindigan sa iyong prinsipyo na hinulma ng lipunan, ng iyong pamilya, pamamalagi sa Europa at lalong lalo na sa pang-edukasyon na aspeto.

            Huwaran ka, makata at nakilala sa loob at labas ng bansa. Isang mag-aaral na bagama’t nahirapan nung simula ay nagpatuloy magsumikap maging dalubhasa. Pinakita mo na bagama’t nagpapakadalubhasa ka sa medisina ay hindi parin naialis sayo ang pagiging makabayan. Isa kang imahe ng tunay na Pilipino na hindi naghangad ng himagsikan o gumamit ng dahas para sa kapayapaan ng bayan. Nahimok ang mga kapwa-literado bagamat nakaranas ng paninira sa ibang kapwa-pilipino. Karamihan sa amin ay mga estudyante, ang naniniwalang ikaw Rizal ang nagsilbi para mamulat ang mga Pilipino sa mga maling hakbangin ng mga mananakop at naging daan para malaman ng sambayanan ang maling pamamalakad nito. Ipinakita mo rin na higit sa lahat ng bagay, ay ang makapagsilbi sa iyong bayang hinirang. Ang malaki mong ambag sa bayan ang nagbigay dito ng tunay na kalayaan.

Minsang bumaling sa aking isipan, kung may eleksyon at pamumunong maari kang gampanan upang wari’y mas maipakita ang pagnanais na baguhin ang bulok na sistema, kakandidato ka kayang pangulo? Mas palalawakin mo kaya ang koneksyong meron ka? O pipiliin mong pag-ibayuhin ang ‘pagkakaisa’? Sa pagpasok ng bagong henerasyon, kapansin-pansin ang tatak at impluwensiyang iniwan mo. Sa pamamagitan ng iyong buhay, natuto kami ng mga bagay na kailanman ay hindi maituturo ng agham, matematika o literatura. Ang iyong naiwang pangaral ang aking pundasyon upang makatulong sa mga problemang kinakaharap ng kasalukuyan. Hindi ko man matatapatan ang iyong nagawa para sa ating bayan, alam kong may kaya akong gawin sa aking sariling pamamaraan.

Ikaw ang nagbukas sa isip ng bawat kabataan upang magkaroon ng layuning maabot hindi lamang ang mga simple at pang sariling pangarap kundi pati na rin ang mga pangarap na nauukol sa ikauunlad ng bansa. Nakatulong ka sa amin sa pagkakaroon ng kamalayang huwag tumigil sa kung anumang mayroon kami at linangin pa kung anumang larangan aming kinalalagyan. Isa pa, ang pagbukas mo sa mas malalim na pagtingin sa estado ng ating bansa, hindi lamang sa panlabas nitong kaanyuan tulad ng katayuan ng ekonomiya kundi pati na rin sa kaisipan ng tao ukol sa bansa. Ang maselan mong pagtingin sa mga kamalayang ito ang nagturo samin na ang pag-aaral at pakikibaka ay mahalaga.

 Panahon ay lumipas, pangalan mo ay di kumupas. Sa iyong pagkamatay, itinuring kang ‘panginoon’ ng ilan, idolo at naging “pamantayan” ng totoong BAYANI. Sinamba at pinuri ng maraming taon at bagamat magpahanggang ngayon, hindi lingid sa aking kaalaman na nararapat mong makamtan yaong mga paggawa subalit ‘labis-labis’ , ‘hindi tugma’ at ‘baldado’ na sa aking henerasyon. Nais na naming tumigil sa paglingon sa nakaraan ng may utang na loob sayo dahil naniniwala ako na panahon na nang pag-usbong ng mga bagong bayani na mamamatnubay sa pagsulong para sa kompiyansa ng ating kinabukasan.

Nagmamahal,

Arguelles, Menneth Ann

Bautista, Lorie Mae F.

De Los Reyes, Romnick

Galang, Avi Nelisse

Marquez, Jerome